Genç Mühendisler İçin İpuçları

Teknoloji markası Dyson, sadece ürünleriyle değil, yenilikçi mühendislik yaklaşımıyla da dikkat çekiyor. Peki, Dyson’da mühendis olmak nasıl bir deneyim? Günlük hayatın en küçük detaylarında bile büyük farklar yaratmayı hedefleyen bir ekipte yer almak neler hissettiriyor? Bu soruların cevabını, Dyson’ın yaratıcı dünyasında Yardımcı Baş Mühendis olarak çalışan Tuğra Erol’dan dinledik. James Dyson Ödülü’nün son başvuru günlerine yaklaşırken kendisinden başvuru yapacak olan genç mühendisler için de tüyolar aldık.

• Kısaca kendinizden bahseder misiniz?

Ankara, Türkiye'de doğdum ve büyüdüm. Akademisyen bir aileden geldiğim için, çok çeşitli konularda öğrenmeyi ve merakı teşvik eden bir ortamda büyüdüğüm için şanslıydım. Evimiz zooloji, tarım, mammaloji, kardiyoloji, tıp, spor, sanat ve edebiyat gibi konularda ilgi çekici tartışmalarla doluydu, evimiz gerçekten geniş bir kütüphaneyi andırıyordu. Küçük yaşlardan itibaren eşyaların nasıl çalıştığına hayranlık duyardım. Nesneleri parçalarına ayırmayı, mekanizmalarını anlamaya çalışmayı ve onları daha da ilgi çekici hale getirmek için yaratıcı değişikliklerle tekrar bir araya getirmeyi severdim. Eskiz yapmaktan ve inşa etmekten özel bir keyif alır, kendimi uygulamalı projelere derinlemesine kaptırırdım. Merakım doğal olarak ulaşım araçları dünyasına da uzandı. Erken yaşlarda arabaların ve uçakların nasıl çalıştığına, özellikle de şekillerinin fizik kanunları aracılığıyla hızı ve performansı nasıl etkilediğine hayran kaldım. Bu tutku beni mühendislik diploması almaya yönlendirdi ve sonunda Orta Doğu Teknik Üniversitesi'nden (ODTÜ) çift yüksek lisans derecesi ile mühendislik bilimleri ve endüstriyel tasarımı birleştiren disiplinler arası bir yola yönlendirdi. James Dyson Ödülü her yıl binlerce yeni fikrin yarıştığı ilginç bir platform. Araba tasarımına ilişkin yolculuğum, üniversitemin güneş arabası yarış takımına bir araba tasarlayarak, onu inşa etmek için ekiple iş birliği yaparak ve ulusal yarışlarda yarışarak katkıda bulunduğumda başladı. Becerilerimi daha da geliştirmek için İtalya'ya taşındım ve Scuola Politecnica di Design'da otomobil tasarımı alanında yüksek lisans yaptım ve burada Lamborghini ile çalıştım. Daha sonra İngiltere'de Coventry Üniversitesi'nde Tasarım Çalışmaları alanında doktora yaptım. Elbette hayatım sadece akademisyenlikle geçmedi. Çocukluğumdan beri aktif olarak sporla uğraştım ve çeşitli üniversite takımlarında yer aldım, bu da genel deneyimimi ve bakış açımı büyük ölçüde zenginleştirdi.

• Dyson’da mühendis olma yolculuğunuz nasıl başladı, Dyson gibi mühendisliğiyle öne çıkan büyük bir teknoloji markasında çalışmak nasıl bir his?

“Teknolojiyi insanlaştırma” ve insan merkezli tasarımı destekleme konusunda her zaman tutkulu oldum ve bu da beni doğal olarak ürün tasarımı, araba koltuğu konforu, biyomekanik ve simülasyon gibi alanlara yönlendirdi. Dyson'a katılmadan önce, Ulusal Ulaşım Tasarım Merkezi'nde (NTDC) doktora sonrası araştırma görevlisi olarak çalıştım ve burada birincil odak noktam araba koltuğu konforunun görsel algısı, simülatör ortamlarında bilişsel iş yükü ve biyometrik tepkilerin araştırılması ve geniş bir proje yelpazesinde konforun geliştirilmesi oldu. Özellikle, müziği vücudun kendisi aracılığıyla ileten yenilikçi bir araba koltuğu olan vibroakustik koltuğun geliştirilmesine katkıda bulundum. NTDC'de geçirdiğim süre boyunca, araştırma makaleleri yayınladım ve sundum. Çalışmalarımın yayılmasını sağlayan ve yeni fırsatlara yol açan önemli bulguları rapor ettim. Bunu takiben, üç yılı aşkın bir süredir çeşitli projelerde İnsan Faktörleri ve Ergonomi alanında Yardımcı Baş Mühendis olarak çalıştığım Dyson'a katıldım. Global bir teknoloji şirketi olan Dyson'da çok çeşitli uzman ve profesyonellerden oluşan bir grupla iş birliği yapma fırsatına sahip oldum ve çok farklı disiplinlerdeki bilgilerimi sürekli olarak genişlettim. Kurum kültürü büyük ölçüde çalışanlar ve onların yarattığı kapsayıcı atmosfer tarafından şekillendiriliyor. Farklı uzmanlık alanlarına sahip bireylerin ortak bir hedef doğrultusunda çalıştığı böylesine dinamik bir ortamın parçası olmak, güçlü bir ekip çalışması ve ortak amaç duygusunu besliyor. Dyson'da şeffaf iletişime büyük değer verilir, bu da kolektif bir yönü ve güçlü bir mühendislik ahlakını güçlendiriyor.

• Dyson'daki mühendislik ekipleri nasıl çalışıyor, siz bu sürecin hangi aşamalarında rol alıyorsunuz?

Birden fazla mühendislik ekibi, Dyson'da hem Yeni Ürün İnovasyonu (NPI) hem de Yeni Ürün Geliştirme (NPD) genelinde çeşitli projeler üzerinde eşzamanlı olarak çalışıyor. Her projenin çeşitli seviyelerde yakın iş birliği ve koordinasyon gerektiren tanımlanmış kilometre taşları ve çıktıları vardır. Operasyon kapsamlı ve genellikle paralel olarak ilerleyen birkaç projeyi içeriyor. İnsan Faktörleri ve Ergonomi Uzmanı olarak, kullanıcı merkezli tasarım girişimlerine liderlik ediyorum ve ürünün kullanılabilirliğini ve konforunu artırmak için çapraz fonksiyonel ekiplerle birlikte çalışıyorum. Rolüm, kategori ve mühendislik liderleri, ürün tasarım yöneticileri ve endüstriyel tasarım, UX/UI, performans değerlendirmesi ve ürün testine odaklanan ekiplerle günlük iş birliğini içeriyor. Uzmanlığım, insan merkezli araştırma ve metodolojileri, özellikle NPI kapsamında yenilikçi ürün geliştirmeye entegre etmeye odaklanıyor. Tasarım çözümlerini bilgilendiren ve değerlendiren verileri toplamak için doğrudan gözlemsel çalışmalar ve enstrümanlı ürün testleri yoluyla veri toplama gibi hem nesnel hem de öznel ölçümlerden yararlanıyoruz. Daha geniş anlamda, bilimsel kanıtlara dayanan ergonomi ve insan faktörleri bilgisi ve en iyi uygulamaların geliştirilmesi, sunulması ve yaygınlaştırılmasından sorumluyum. Benim görevim, erken konsept oluşturma ve beyin fırtınasından kullanıcı denemeleri yoluyla son aşama doğrulamaya kadar tüm ürün geliştirme sürecini kapsıyor ve baştan sona insan merkezli ilkeleri destekliyor.

• “İyi tasarım” sizin için ne anlama geliyor?

Temel zorluk, “iyi” tasarımı neyin oluşturduğunu tanımlamakta yatıyor. İnsan merkezli tasarım yaklaşımına bağlı bir insan faktörleri uzmanı olarak benim bakış açım, doğal olarak kullanıcının refahına ve ihtiyaçlarına öncelik veriyor. Akademik eğitimimizde, temel bir kılavuz olarak Dieter Rams'ın “İyi Tasarım için 10 İlke” sine ve Donald Norman'ın tasarımda duygusal bağlılığın önemine yaptığı vurguya sık sık atıfta bulunuyoruz. Dyson'da odak noktamız inovasyon ve kullanıcılara fayda sağlayacak teknolojiler geliştirmek. Benim görüşüme göre, örnek tasarım insan ve makine arasında kusursuz bir etkileşim sağlar ve her ikisi de performansı optimize etmek için birlikte çalışır; sonuçta kullanıcı davranışını etkiler ve yaşam kalitesinin artmasına katkıda bulunur. Ayrıca etkili tasarım, kullanıcıların hem fiziksel hem de zihinsel olarak rahat olmalarını sağlamalı ve böylece iyi uygulanmış tasarım çözümleriyle daha sağlıklı yaşam tarzlarını desteklemelidir.

• Karmaşık bir problemi ilk kez gördüğünüzde nasıl yaklaşırsınız?

Karmaşık bir sorunla karşılaştığımda, temel stratejim öncelikle genel manzaraya ilişkin bütünsel bir anlayış geliştirmek ve aynı zamanda oyundaki temel bileşenleri belirlemek için kök nedenleri dikkatlice analiz etmektir. Temel sorun alanlarına netlik kazandırmak, aşağıdan yukarıya bir yaklaşıma olanak tanıyarak sorunun yönetilebilir, küçük parçalara ayrılmasını sağlıyor. Bu da hedefe yönelik araştırma yapılmasını ve mevcut teknolojiler kullanılarak uygun mühendislik çözümlerinin uygulanmasını kolaylaştırıyor. Böyle bir yaklaşım aynı zamanda daha büyük zorlukların iş paketlerine bölünmesine yardımcı olarak etkili proje yönetimini destekliyor, net bir zaman çizelgesi ve düzenli bir iş akışı sağlıyor. Öte yandan, yukarıdan aşağıya bir bakış açısı da aynı derecede değerlidir, özellikle de görsel olarak uyumlu, iyi orantılı ve kullanıcı beklentileriyle uyumlu tasarımlar sunmayı hedeflerken, nihayetinde karmaşıklığı etkili bir şekilde ele almak için her iki yaklaşımı dengelemek gerekiyor.

• Hızla değişen teknolojiye ayak uydurmak için kişisel olarak ne yapıyorsunuz?

Teknoloji ve teknik yenilikler konusunda farklı ilgi alanlarına sahip meslektaşlarımla birlikte çalıştığım için şanslıyım. Sadece birlikte kahve içmek ve bireysel tutkularımızı tartışmak bile beni en son gelişmelerden haberdar ediyor. Kişisel düzeyde, böylesine hızlı gelişen bir alanda sürekli öğrenme şarttır. Düzenli olarak uzmanların görüşlerini paylaştığı podcast'leri dinliyor, teknoloji bloglarını, akademik makaleleri ve dergileri okuyor ve bilgi paylaşım portallarını keşfediyorum. Ayrıca müzelerde, tasarım festivallerinde veya önde gelen uzmanların ve akademisyenlerin konuşmalarının yer aldığı sektör konferanslarında yeni sergilere ve teknolojik gösterilere katılmaktan da keyif alıyorum. Londra, bu zenginleştirici etkinliklere ve kaynaklara kolay erişim sağlıyor. İnsan faktörleri perspektifinden bakıldığında, sadece gelişmekte olan teknolojilerle değil, aynı zamanda anlamlı ve benzersiz kullanıcı deneyimleri yaratmaya yardımcı olmak için insanların VR, AR, XR ve hiper ekranlar gibi bunlarla nasıl etkileşime girdiğiyle de ilgileniyorum.

• Yeni mezun bir mühendisin mutlaka geliştirmesi gereken beceriler nelerdir?

En önemli kriterim, yaratmayı arzuladıkları iş için gerçek bir tutkuya sahip olmalarıdır. Sağlam bir teknik beceri temeli, özellikle de güçlü analitik düşünce esastır. Ayrıca mekanik, mekatronik, kodlama (mikrodenetleyiciler ve SBC'ler gibi yazılım ve donanım temelleri dahil), çizim ve CAD modelleme gibi temel mühendislik konularına olan ilgiye de değer veriyorum. Çeşitli üniversitelerde sayısız mezuniyet törenine katılmış biri olarak, kavramları derinlemesine anlama ve sorunları hem metodik yetkinlik hem de yaratıcı yaklaşımlarla çözme konusunda net bir kararlılık sergileyen mühendislik mezunlarının tanınmasının daha kolay olduğunu düşünüyorum. Dyson'da, kodlama ve CAD gibi alanlarda becerileri daha da geliştirmek için birçok fırsatın yanı sıra çeşitli mühendislik araçları konusunda rehberlik sunan mentorluk programları da bulunuyor. Sonuç olarak, davranışlara yüksek öncelik veriyorum. Özellikle proaktif, “git ve hallet” zihniyetine sahip, güçlü kişiler arası beceriler ve etkili iletişim kurma yeteneği ile tamamlanan, teknik uzmanlık kadar önemli niteliklere sahip adaylar arıyorum.

• Dyson gibi bir inovasyon firmasında çalışmanın zorlukları nelerdir?

Uyarlanabilirlik, değişime açıklık ve hızlı düşünme, günlük zorluklarla yüzleşirken ve sorun çözerken çok önemlidir. Değişim, özellikle karmaşık sorunları ele almak için başkalarıyla iş birliği yaparken, açık fikirliliği benimsemek ve farklı perspektifleri dikkate almak için zihniyetinizi değiştirmeyi içeriyor. İnovasyon nadiren doğrusaldır, eğriler, dönüşler ve beklenmedik engellerle doludur ve bu dinamik yapı daha geniş bir bakış açısı gerektiriyor. Adaptasyon, yeni zorluklarla başa çıkmak için yöntemlerinizi, düşüncelerinizi ve yaklaşımlarınızı ayarlamanın yanı sıra sorunları çözmek veya yeni çalışma yöntemlerine öncülük etmek için yeni araçlar öğrenmek ve uygulamak anlamına geliyor. İnovasyon, doğası gereği uyum sağlamaya ve sürekli gelişmeye istekli olmayı gerektiriyor. Özellikle Dyson gibi hızlı tempolu bir ortamda hızlı düşünmek de kritik önem taşıyor. Bu, doğru soruları hızlı bir şekilde çerçeveleme, gereksinimleri karşılamak için birden fazla stratejiyi değerlendirme ve etkili çözümlere ulaşmak için mevcut araçlardan yararlanma becerisine sahip olmak anlamına geliyor.

• Dyson’a ilk başladığınızda sizi en çok şaşırtan şey neydi?

Birleşik Krallık'taki Malmesbury kampüsüne ilk geldiğimde, açık ofis alanında çalışan çok sayıda mühendis ve RDD (Araştırma, Tasarım ve Geliştirme) ekiplerindeki canlı, enerjik atmosfer beni hemen etkiledi. Mühendislerin kullanımına sunulan ileri teknoloji, test ekipmanı ve malzemelerin bolluğu gerçekten etkileyiciydi. Ayrıca, her aşamada titizliğe olan bağlılığı gösteren, projelerin tartışıldığı dikkate değer derinlik ve ayrıntılar da dikkatimi çekti. En önemlisi, meslektaşlarımın alçakgönüllülüğü ve iş birlikçi ruhu beni çok etkiledi. İnsanların tasarım anlayışlarını, araştırma bulgularını ve ilerlemelerini paylaşma samimiyeti, genellikle çalışmaları hakkında samimi ve şeffaf bir şekilde konuşmaları, açık iletişim ve ekip çalışması kültürünü teşvik ediyor. Dyson'da, birlikte çalışma tarzımızı şekillendiren ve sürekli olarak inovasyonu teşvik eden ilkeleriyle "Kurallarımız" bize rehberlik ediyor.

• Dyson'da bildiğimiz ürünlerden hangilerinin geliştirme sürecine dahil oldunuz?

Şu anda piyasada bulunan ve fiziksel (ve zihinsel) olarak üzerinde çalıştığım en yeni iki ürün “Dyson PencilVac™” ve “Dyson DS60 Piston Animal Submarine™”. Özellikle, Araştırma, Tasarım ve Geliştirme- RDD yinelemeli tasarım süreci uyarınca, üst düzey yöneticilere tasarım konusunda bilinçli kararlar vermeleri için bakış açısı sağlayan sonuçlar sağlamaya dahil oldum.

• Dyson’da genç mühendisler nasıl destekleniyor? Örneğin mentorluk, eğitim ya da rotasyon programları var mı?

Dyson, gelecek nesil Dyson mühendislerini temsil eden Dyson Mühendislik ve Teknoloji Enstitüsü (DIET) lisans öğrencilerinin benzersiz entegrasyonu ile öne çıkıyor. Bu öğrenciler bizimle çalışarak, doğrudan projelerimize ve süreçlerimize kanalize edilen yeni hedefler ve enerji getirmektedir. Her öğrenciye bir bölüm müdürü tarafından mentorluk yapılıyor ve rotasyon programlarının bir parçası olarak, kendilerine atanan ekipler içinde kritik işlerde görev alıyorlar. Mezun mühendislerimiz için de benzer bir yapı mevcut. Farklı ekipler arasında iki yıllık bir rotasyona katılırlar, burada mezun düzeyinde bir süreci takip ederler ve devam eden projelerde ayrılmaz bir rol oynarlar. Dyson'da geçirdikleri süre boyunca hem lisans öğrencileri hem de mezunlar sürekli mentorluğa erişebiliyor. Gelişimlerinin bir parçası olarak, mezunlar gerekli modülleri tamamlıyor ve yönetici onayı ile çevrimiçi, harici veya Dyson içinde sunulan ek eğitimlere katılmaya teşvik ediliyor.

• Genç mühendislere kariyer yolculuklarında en önemli tavsiyeniz ne olurdu? Örneğin sizin gibi Dyson’da çalışmak isteyen genç bir mühendise ne söylemek istersiniz?

Farklı şirketler arasında deneyim kazanmak, staj yapmak ve hatta müzelerdeki tarihi uçakların bakımını yapan hayır kurumlarına yardımcı olmak gibi gönüllü çalışmalar, mühendislik ve tasarım alanında kişisel ve profesyonel gelişim için değerlidir. Çeşitli çalışma ortamlarına maruz kalmak uyum yeteneğini geliştirir ve alana ilişkin anlayışınızı derinleştirir. Bir takım oyuncusu olmak çok önemlidir. Kariyerimin başlarında, sponsorlu bir güneş arabası ekibine katıldım, iki yıl boyunca bir araba geliştirmek ve yarışmak için 14 mühendisten oluşan bir grupla iş birliği yaparak bir güneş arabası tasarladım. Bu uygulamalı ekip deneyimi, etkili sorun çözme ve kolektif olarak harekete geçmenin önemi hakkında paha biçilmez bilgiler sağladı. Önümüze çıkan zorlukları ve fırsatları kucaklayarak bir girişimcilik zihniyetini benimsedik. Teoriyi sağlam bir şekilde kavramak önemli olsa da ilerlemeyi gerçekten sağlayan şey bilginin uygulanması ve gerçek dünya deneyiminin biriktirilmesidir. Mühendisler araştırma ve bilimsel anlayışı pratik çözümlere dönüştürüyor. İster büyük bir son yıl projesi, ister bir proje portföyü veya yaptığınız katkıları ve sonuçları detaylandıran sunumlar aracılığıyla olsun, bu uygulamalı bilgiyi sergilemek kritik önem taşıyor. Sürekli kendini geliştirmeye odaklanarak hem kısa hem de uzun vadeli hedefler belirlemek de önemli. Hevesli olmak, öğrenmeye karşı olumlu bir tutum sergilemek ve aksiliklere karşı dirençli olmak hayati önem taşıyor. Kendi yolculuğum doğrusal olmayan bir şekilde gerçekleşti; çeşitli iş rolleri, serbest çalışma, akademik pozisyonlar ve endüstrideki tasarım projelerini içeriyordu ve bunların hepsi bakış açımı ve yeteneklerimi şekillendirdi.

• Bu sene James Dyson Ödülü’ne başvurmak isteyenler genç mühendislere önerileriniz neler olur?

Bildiride sizden “bir problemi çözen bir şey tasarlamanız” isteniyor. En etkili yaklaşım, kişisel olarak sizde yankı uyandıran (“içinize sinen”) bir problem seçmek, temel meseleyi tasarım sürecinizin merkezine yerleştirmek ve yaratıcı, ezber bozan düşünmeyi teşvik etmektir. Zorluklara farklı yaklaşan ve özgün, yenilikçi çözümler geliştirebilen bireyler arıyoruz, bu gerçek inovasyonun özüdür. Genç mühendisler işe bir fikir döngüsü oluşturarak başlamalıdır; düşüncelerinizi taslak haline getirmek için kalem ve kağıtla başlayın. Sorunun tüm yönlerini keşfetmek için zihin haritaları gibi araçlar kullanın ve fikirlerinizi ve yaklaşımlarınızı test etmek için karton prototipleme gibi hızlı, uygulamalı yöntemleri değerlendirin. JDA ayrıca ekip başvurularına da açık, bu nedenle iş birliğine dayalı ortamlarda başarılı olursanız, ekip olarak çalışmak daha da orijinal konseptlere yol açabilir. En önemlisi, sorunun ele alınabileceği farklı yolları keşfetmek için kullanıcı denemeleri veya teknoloji geliştirme testleri yoluyla fikirlerinizi test edin. Başarısızlıklar sürecin doğal bir parçasıdır; önemli olan bunlardan ders çıkarmak ve yinelemeye devam etmektir. Nihai ürünün kendisi kadar bu geliştirme sürecinin kanıtlarını da görmek istiyoruz. Prototiplerinizi ısrarla iyileştirin, her yinelemeden öğrendiklerinizi ekleyin ve sorunu gerçekten ele alan bir çözüm bulana kadar devam edin.

Teknoloji markası Dyson, sadece ürünleriyle değil, yenilikçi mühendislik yaklaşımıyla da dikkat çekiyor. Peki, Dyson’da mühendis olmak nasıl bir deneyim? Günlük hayatın en küçük detaylarında bile büyük farklar yaratmayı hedefleyen bir ekipte yer almak neler hissettiriyor? Bu soruların cevabını, Dyson’ın yaratıcı dünyasında Yardımcı Baş Mühendis olarak çalışan Tuğra Erol’dan dinledik. James Dyson Ödülü’nün son başvuru günlerine yaklaşırken kendisinden başvuru yapacak olan genç mühendisler için de tüyolar aldık.

• Kısaca kendinizden bahseder misiniz?

Ankara, Türkiye'de doğdum ve büyüdüm. Akademisyen bir aileden geldiğim için, çok çeşitli konularda öğrenmeyi ve merakı teşvik eden bir ortamda büyüdüğüm için şanslıydım. Evimiz zooloji, tarım, mammaloji, kardiyoloji, tıp, spor, sanat ve edebiyat gibi konularda ilgi çekici tartışmalarla doluydu, evimiz gerçekten geniş bir kütüphaneyi andırıyordu. Küçük yaşlardan itibaren eşyaların nasıl çalıştığına hayranlık duyardım. Nesneleri parçalarına ayırmayı, mekanizmalarını anlamaya çalışmayı ve onları daha da ilgi çekici hale getirmek için yaratıcı değişikliklerle tekrar bir araya getirmeyi severdim. Eskiz yapmaktan ve inşa etmekten özel bir keyif alır, kendimi uygulamalı projelere derinlemesine kaptırırdım. Merakım doğal olarak ulaşım araçları dünyasına da uzandı. Erken yaşlarda arabaların ve uçakların nasıl çalıştığına, özellikle de şekillerinin fizik kanunları aracılığıyla hızı ve performansı nasıl etkilediğine hayran kaldım. Bu tutku beni mühendislik diploması almaya yönlendirdi ve sonunda Orta Doğu Teknik Üniversitesi'nden (ODTÜ) çift yüksek lisans derecesi ile mühendislik bilimleri ve endüstriyel tasarımı birleştiren disiplinler arası bir yola yönlendirdi. James Dyson Ödülü her yıl binlerce yeni fikrin yarıştığı ilginç bir platform. Araba tasarımına ilişkin yolculuğum, üniversitemin güneş arabası yarış takımına bir araba tasarlayarak, onu inşa etmek için ekiple iş birliği yaparak ve ulusal yarışlarda yarışarak katkıda bulunduğumda başladı. Becerilerimi daha da geliştirmek için İtalya'ya taşındım ve Scuola Politecnica di Design'da otomobil tasarımı alanında yüksek lisans yaptım ve burada Lamborghini ile çalıştım. Daha sonra İngiltere'de Coventry Üniversitesi'nde Tasarım Çalışmaları alanında doktora yaptım. Elbette hayatım sadece akademisyenlikle geçmedi. Çocukluğumdan beri aktif olarak sporla uğraştım ve çeşitli üniversite takımlarında yer aldım, bu da genel deneyimimi ve bakış açımı büyük ölçüde zenginleştirdi.

• Dyson’da mühendis olma yolculuğunuz nasıl başladı, Dyson gibi mühendisliğiyle öne çıkan büyük bir teknoloji markasında çalışmak nasıl bir his?

“Teknolojiyi insanlaştırma” ve insan merkezli tasarımı destekleme konusunda her zaman tutkulu oldum ve bu da beni doğal olarak ürün tasarımı, araba koltuğu konforu, biyomekanik ve simülasyon gibi alanlara yönlendirdi. Dyson'a katılmadan önce, Ulusal Ulaşım Tasarım Merkezi'nde (NTDC) doktora sonrası araştırma görevlisi olarak çalıştım ve burada birincil odak noktam araba koltuğu konforunun görsel algısı, simülatör ortamlarında bilişsel iş yükü ve biyometrik tepkilerin araştırılması ve geniş bir proje yelpazesinde konforun geliştirilmesi oldu. Özellikle, müziği vücudun kendisi aracılığıyla ileten yenilikçi bir araba koltuğu olan vibroakustik koltuğun geliştirilmesine katkıda bulundum. NTDC'de geçirdiğim süre boyunca, araştırma makaleleri yayınladım ve sundum. Çalışmalarımın yayılmasını sağlayan ve yeni fırsatlara yol açan önemli bulguları rapor ettim. Bunu takiben, üç yılı aşkın bir süredir çeşitli projelerde İnsan Faktörleri ve Ergonomi alanında Yardımcı Baş Mühendis olarak çalıştığım Dyson'a katıldım. Global bir teknoloji şirketi olan Dyson'da çok çeşitli uzman ve profesyonellerden oluşan bir grupla iş birliği yapma fırsatına sahip oldum ve çok farklı disiplinlerdeki bilgilerimi sürekli olarak genişlettim. Kurum kültürü büyük ölçüde çalışanlar ve onların yarattığı kapsayıcı atmosfer tarafından şekillendiriliyor. Farklı uzmanlık alanlarına sahip bireylerin ortak bir hedef doğrultusunda çalıştığı böylesine dinamik bir ortamın parçası olmak, güçlü bir ekip çalışması ve ortak amaç duygusunu besliyor. Dyson'da şeffaf iletişime büyük değer verilir, bu da kolektif bir yönü ve güçlü bir mühendislik ahlakını güçlendiriyor.

• Dyson'daki mühendislik ekipleri nasıl çalışıyor, siz bu sürecin hangi aşamalarında rol alıyorsunuz?

Birden fazla mühendislik ekibi, Dyson'da hem Yeni Ürün İnovasyonu (NPI) hem de Yeni Ürün Geliştirme (NPD) genelinde çeşitli projeler üzerinde eşzamanlı olarak çalışıyor. Her projenin çeşitli seviyelerde yakın iş birliği ve koordinasyon gerektiren tanımlanmış kilometre taşları ve çıktıları vardır. Operasyon kapsamlı ve genellikle paralel olarak ilerleyen birkaç projeyi içeriyor. İnsan Faktörleri ve Ergonomi Uzmanı olarak, kullanıcı merkezli tasarım girişimlerine liderlik ediyorum ve ürünün kullanılabilirliğini ve konforunu artırmak için çapraz fonksiyonel ekiplerle birlikte çalışıyorum. Rolüm, kategori ve mühendislik liderleri, ürün tasarım yöneticileri ve endüstriyel tasarım, UX/UI, performans değerlendirmesi ve ürün testine odaklanan ekiplerle günlük iş birliğini içeriyor. Uzmanlığım, insan merkezli araştırma ve metodolojileri, özellikle NPI kapsamında yenilikçi ürün geliştirmeye entegre etmeye odaklanıyor. Tasarım çözümlerini bilgilendiren ve değerlendiren verileri toplamak için doğrudan gözlemsel çalışmalar ve enstrümanlı ürün testleri yoluyla veri toplama gibi hem nesnel hem de öznel ölçümlerden yararlanıyoruz. Daha geniş anlamda, bilimsel kanıtlara dayanan ergonomi ve insan faktörleri bilgisi ve en iyi uygulamaların geliştirilmesi, sunulması ve yaygınlaştırılmasından sorumluyum. Benim görevim, erken konsept oluşturma ve beyin fırtınasından kullanıcı denemeleri yoluyla son aşama doğrulamaya kadar tüm ürün geliştirme sürecini kapsıyor ve baştan sona insan merkezli ilkeleri destekliyor.

• “İyi tasarım” sizin için ne anlama geliyor?

Temel zorluk, “iyi” tasarımı neyin oluşturduğunu tanımlamakta yatıyor. İnsan merkezli tasarım yaklaşımına bağlı bir insan faktörleri uzmanı olarak benim bakış açım, doğal olarak kullanıcının refahına ve ihtiyaçlarına öncelik veriyor. Akademik eğitimimizde, temel bir kılavuz olarak Dieter Rams'ın “İyi Tasarım için 10 İlke” sine ve Donald Norman'ın tasarımda duygusal bağlılığın önemine yaptığı vurguya sık sık atıfta bulunuyoruz. Dyson'da odak noktamız inovasyon ve kullanıcılara fayda sağlayacak teknolojiler geliştirmek. Benim görüşüme göre, örnek tasarım insan ve makine arasında kusursuz bir etkileşim sağlar ve her ikisi de performansı optimize etmek için birlikte çalışır; sonuçta kullanıcı davranışını etkiler ve yaşam kalitesinin artmasına katkıda bulunur. Ayrıca etkili tasarım, kullanıcıların hem fiziksel hem de zihinsel olarak rahat olmalarını sağlamalı ve böylece iyi uygulanmış tasarım çözümleriyle daha sağlıklı yaşam tarzlarını desteklemelidir.

• Karmaşık bir problemi ilk kez gördüğünüzde nasıl yaklaşırsınız?

Karmaşık bir sorunla karşılaştığımda, temel stratejim öncelikle genel manzaraya ilişkin bütünsel bir anlayış geliştirmek ve aynı zamanda oyundaki temel bileşenleri belirlemek için kök nedenleri dikkatlice analiz etmektir. Temel sorun alanlarına netlik kazandırmak, aşağıdan yukarıya bir yaklaşıma olanak tanıyarak sorunun yönetilebilir, küçük parçalara ayrılmasını sağlıyor. Bu da hedefe yönelik araştırma yapılmasını ve mevcut teknolojiler kullanılarak uygun mühendislik çözümlerinin uygulanmasını kolaylaştırıyor. Böyle bir yaklaşım aynı zamanda daha büyük zorlukların iş paketlerine bölünmesine yardımcı olarak etkili proje yönetimini destekliyor, net bir zaman çizelgesi ve düzenli bir iş akışı sağlıyor. Öte yandan, yukarıdan aşağıya bir bakış açısı da aynı derecede değerlidir, özellikle de görsel olarak uyumlu, iyi orantılı ve kullanıcı beklentileriyle uyumlu tasarımlar sunmayı hedeflerken, nihayetinde karmaşıklığı etkili bir şekilde ele almak için her iki yaklaşımı dengelemek gerekiyor.

• Hızla değişen teknolojiye ayak uydurmak için kişisel olarak ne yapıyorsunuz?

Teknoloji ve teknik yenilikler konusunda farklı ilgi alanlarına sahip meslektaşlarımla birlikte çalıştığım için şanslıyım. Sadece birlikte kahve içmek ve bireysel tutkularımızı tartışmak bile beni en son gelişmelerden haberdar ediyor. Kişisel düzeyde, böylesine hızlı gelişen bir alanda sürekli öğrenme şarttır. Düzenli olarak uzmanların görüşlerini paylaştığı podcast'leri dinliyor, teknoloji bloglarını, akademik makaleleri ve dergileri okuyor ve bilgi paylaşım portallarını keşfediyorum. Ayrıca müzelerde, tasarım festivallerinde veya önde gelen uzmanların ve akademisyenlerin konuşmalarının yer aldığı sektör konferanslarında yeni sergilere ve teknolojik gösterilere katılmaktan da keyif alıyorum. Londra, bu zenginleştirici etkinliklere ve kaynaklara kolay erişim sağlıyor. İnsan faktörleri perspektifinden bakıldığında, sadece gelişmekte olan teknolojilerle değil, aynı zamanda anlamlı ve benzersiz kullanıcı deneyimleri yaratmaya yardımcı olmak için insanların VR, AR, XR ve hiper ekranlar gibi bunlarla nasıl etkileşime girdiğiyle de ilgileniyorum.

• Yeni mezun bir mühendisin mutlaka geliştirmesi gereken beceriler nelerdir?

En önemli kriterim, yaratmayı arzuladıkları iş için gerçek bir tutkuya sahip olmalarıdır. Sağlam bir teknik beceri temeli, özellikle de güçlü analitik düşünce esastır. Ayrıca mekanik, mekatronik, kodlama (mikrodenetleyiciler ve SBC'ler gibi yazılım ve donanım temelleri dahil), çizim ve CAD modelleme gibi temel mühendislik konularına olan ilgiye de değer veriyorum. Çeşitli üniversitelerde sayısız mezuniyet törenine katılmış biri olarak, kavramları derinlemesine anlama ve sorunları hem metodik yetkinlik hem de yaratıcı yaklaşımlarla çözme konusunda net bir kararlılık sergileyen mühendislik mezunlarının tanınmasının daha kolay olduğunu düşünüyorum. Dyson'da, kodlama ve CAD gibi alanlarda becerileri daha da geliştirmek için birçok fırsatın yanı sıra çeşitli mühendislik araçları konusunda rehberlik sunan mentorluk programları da bulunuyor. Sonuç olarak, davranışlara yüksek öncelik veriyorum. Özellikle proaktif, “git ve hallet” zihniyetine sahip, güçlü kişiler arası beceriler ve etkili iletişim kurma yeteneği ile tamamlanan, teknik uzmanlık kadar önemli niteliklere sahip adaylar arıyorum.

• Dyson gibi bir inovasyon firmasında çalışmanın zorlukları nelerdir?

Uyarlanabilirlik, değişime açıklık ve hızlı düşünme, günlük zorluklarla yüzleşirken ve sorun çözerken çok önemlidir. Değişim, özellikle karmaşık sorunları ele almak için başkalarıyla iş birliği yaparken, açık fikirliliği benimsemek ve farklı perspektifleri dikkate almak için zihniyetinizi değiştirmeyi içeriyor. İnovasyon nadiren doğrusaldır, eğriler, dönüşler ve beklenmedik engellerle doludur ve bu dinamik yapı daha geniş bir bakış açısı gerektiriyor. Adaptasyon, yeni zorluklarla başa çıkmak için yöntemlerinizi, düşüncelerinizi ve yaklaşımlarınızı ayarlamanın yanı sıra sorunları çözmek veya yeni çalışma yöntemlerine öncülük etmek için yeni araçlar öğrenmek ve uygulamak anlamına geliyor. İnovasyon, doğası gereği uyum sağlamaya ve sürekli gelişmeye istekli olmayı gerektiriyor. Özellikle Dyson gibi hızlı tempolu bir ortamda hızlı düşünmek de kritik önem taşıyor. Bu, doğru soruları hızlı bir şekilde çerçeveleme, gereksinimleri karşılamak için birden fazla stratejiyi değerlendirme ve etkili çözümlere ulaşmak için mevcut araçlardan yararlanma becerisine sahip olmak anlamına geliyor.

• Dyson’a ilk başladığınızda sizi en çok şaşırtan şey neydi?

Birleşik Krallık'taki Malmesbury kampüsüne ilk geldiğimde, açık ofis alanında çalışan çok sayıda mühendis ve RDD (Araştırma, Tasarım ve Geliştirme) ekiplerindeki canlı, enerjik atmosfer beni hemen etkiledi. Mühendislerin kullanımına sunulan ileri teknoloji, test ekipmanı ve malzemelerin bolluğu gerçekten etkileyiciydi. Ayrıca, her aşamada titizliğe olan bağlılığı gösteren, projelerin tartışıldığı dikkate değer derinlik ve ayrıntılar da dikkatimi çekti. En önemlisi, meslektaşlarımın alçakgönüllülüğü ve iş birlikçi ruhu beni çok etkiledi. İnsanların tasarım anlayışlarını, araştırma bulgularını ve ilerlemelerini paylaşma samimiyeti, genellikle çalışmaları hakkında samimi ve şeffaf bir şekilde konuşmaları, açık iletişim ve ekip çalışması kültürünü teşvik ediyor. Dyson'da, birlikte çalışma tarzımızı şekillendiren ve sürekli olarak inovasyonu teşvik eden ilkeleriyle "Kurallarımız" bize rehberlik ediyor.

• Dyson'da bildiğimiz ürünlerden hangilerinin geliştirme sürecine dahil oldunuz?

Şu anda piyasada bulunan ve fiziksel (ve zihinsel) olarak üzerinde çalıştığım en yeni iki ürün “Dyson PencilVac™” ve “Dyson DS60 Piston Animal Submarine™”. Özellikle, Araştırma, Tasarım ve Geliştirme- RDD yinelemeli tasarım süreci uyarınca, üst düzey yöneticilere tasarım konusunda bilinçli kararlar vermeleri için bakış açısı sağlayan sonuçlar sağlamaya dahil oldum.

• Dyson’da genç mühendisler nasıl destekleniyor? Örneğin mentorluk, eğitim ya da rotasyon programları var mı?

Dyson, gelecek nesil Dyson mühendislerini temsil eden Dyson Mühendislik ve Teknoloji Enstitüsü (DIET) lisans öğrencilerinin benzersiz entegrasyonu ile öne çıkıyor. Bu öğrenciler bizimle çalışarak, doğrudan projelerimize ve süreçlerimize kanalize edilen yeni hedefler ve enerji getirmektedir. Her öğrenciye bir bölüm müdürü tarafından mentorluk yapılıyor ve rotasyon programlarının bir parçası olarak, kendilerine atanan ekipler içinde kritik işlerde görev alıyorlar. Mezun mühendislerimiz için de benzer bir yapı mevcut. Farklı ekipler arasında iki yıllık bir rotasyona katılırlar, burada mezun düzeyinde bir süreci takip ederler ve devam eden projelerde ayrılmaz bir rol oynarlar. Dyson'da geçirdikleri süre boyunca hem lisans öğrencileri hem de mezunlar sürekli mentorluğa erişebiliyor. Gelişimlerinin bir parçası olarak, mezunlar gerekli modülleri tamamlıyor ve yönetici onayı ile çevrimiçi, harici veya Dyson içinde sunulan ek eğitimlere katılmaya teşvik ediliyor.

• Genç mühendislere kariyer yolculuklarında en önemli tavsiyeniz ne olurdu? Örneğin sizin gibi Dyson’da çalışmak isteyen genç bir mühendise ne söylemek istersiniz?

Farklı şirketler arasında deneyim kazanmak, staj yapmak ve hatta müzelerdeki tarihi uçakların bakımını yapan hayır kurumlarına yardımcı olmak gibi gönüllü çalışmalar, mühendislik ve tasarım alanında kişisel ve profesyonel gelişim için değerlidir. Çeşitli çalışma ortamlarına maruz kalmak uyum yeteneğini geliştirir ve alana ilişkin anlayışınızı derinleştirir. Bir takım oyuncusu olmak çok önemlidir. Kariyerimin başlarında, sponsorlu bir güneş arabası ekibine katıldım, iki yıl boyunca bir araba geliştirmek ve yarışmak için 14 mühendisten oluşan bir grupla iş birliği yaparak bir güneş arabası tasarladım. Bu uygulamalı ekip deneyimi, etkili sorun çözme ve kolektif olarak harekete geçmenin önemi hakkında paha biçilmez bilgiler sağladı. Önümüze çıkan zorlukları ve fırsatları kucaklayarak bir girişimcilik zihniyetini benimsedik. Teoriyi sağlam bir şekilde kavramak önemli olsa da ilerlemeyi gerçekten sağlayan şey bilginin uygulanması ve gerçek dünya deneyiminin biriktirilmesidir. Mühendisler araştırma ve bilimsel anlayışı pratik çözümlere dönüştürüyor. İster büyük bir son yıl projesi, ister bir proje portföyü veya yaptığınız katkıları ve sonuçları detaylandıran sunumlar aracılığıyla olsun, bu uygulamalı bilgiyi sergilemek kritik önem taşıyor. Sürekli kendini geliştirmeye odaklanarak hem kısa hem de uzun vadeli hedefler belirlemek de önemli. Hevesli olmak, öğrenmeye karşı olumlu bir tutum sergilemek ve aksiliklere karşı dirençli olmak hayati önem taşıyor. Kendi yolculuğum doğrusal olmayan bir şekilde gerçekleşti; çeşitli iş rolleri, serbest çalışma, akademik pozisyonlar ve endüstrideki tasarım projelerini içeriyordu ve bunların hepsi bakış açımı ve yeteneklerimi şekillendirdi.

• Bu sene James Dyson Ödülü’ne başvurmak isteyenler genç mühendislere önerileriniz neler olur?

Bildiride sizden “bir problemi çözen bir şey tasarlamanız” isteniyor. En etkili yaklaşım, kişisel olarak sizde yankı uyandıran (“içinize sinen”) bir problem seçmek, temel meseleyi tasarım sürecinizin merkezine yerleştirmek ve yaratıcı, ezber bozan düşünmeyi teşvik etmektir. Zorluklara farklı yaklaşan ve özgün, yenilikçi çözümler geliştirebilen bireyler arıyoruz, bu gerçek inovasyonun özüdür. Genç mühendisler işe bir fikir döngüsü oluşturarak başlamalıdır; düşüncelerinizi taslak haline getirmek için kalem ve kağıtla başlayın. Sorunun tüm yönlerini keşfetmek için zihin haritaları gibi araçlar kullanın ve fikirlerinizi ve yaklaşımlarınızı test etmek için karton prototipleme gibi hızlı, uygulamalı yöntemleri değerlendirin. JDA ayrıca ekip başvurularına da açık, bu nedenle iş birliğine dayalı ortamlarda başarılı olursanız, ekip olarak çalışmak daha da orijinal konseptlere yol açabilir. En önemlisi, sorunun ele alınabileceği farklı yolları keşfetmek için kullanıcı denemeleri veya teknoloji geliştirme testleri yoluyla fikirlerinizi test edin. Başarısızlıklar sürecin doğal bir parçasıdır; önemli olan bunlardan ders çıkarmak ve yinelemeye devam etmektir. Nihai ürünün kendisi kadar bu geliştirme sürecinin kanıtlarını da görmek istiyoruz. Prototiplerinizi ısrarla iyileştirin, her yinelemeden öğrendiklerinizi ekleyin ve sorunu gerçekten ele alan bir çözüm bulana kadar devam edin.