Jüpiter'in neden farklı renklerde kuşakları vardır?

Teleskopla bakıldığında, dev gezegen parlak ve koyu renklerden oluşan dikkat çekici kuşaklara sahiptir. Beyaz kuşaklara bölge, koyu kuşaklara ise kemer adı veriliyor. Bu kuşaklar birbirlerine ters yönde hareket eden aşırı güçlü atmosferik akımlar sonucu oluşuyor. Bu akımlar saatte 540 kilometre hıza ulaşabiliyor.

Yaptığımız gözlemler sonucu, bölgelerin kemerlerden farklı sıcaklığa ve kimyasal kompozisyona sahip olduğunu biliyoruz. Bölgeler daha soğuk, yani burada donmuş amonyak zengini yukarı doğru hareket eden gazlar var. Kemerler ise daha sıcak, yani buradaki gazlar aşağıya doğru iniyor. Onlarca yıllık araştırmalara rağmen, onları hangi kimyasalların oluşturduğu halen net değil. Jüpiter'in bu güçlü akımları yüzlerce yıl boyunca nasıl koruduğu gezegen bilimindeki en büyük sorulardan biri.

Varlıklarını açıklayan iki farklı fikir var. Bunlardan ilki, gazın hareketi sonucu ısınmaya dayalı iç bir konveksiyonla oluştukları yönünde. Jüpiter’in atmosferi ve iç yapısı birbirine bağlı olduğu için, akımlar iletken hidrojen çekirdeğe kadar uzanıyor. İkinci fikir ise, bölgeler ve kemerler arasındaki sıcaklık farkından kaynaklandıkları. Juno uzay görevinden gelen son veriler ilkini işaret ediyor ki bu doğrulanırsa şaşırtıcı bir keşif olur. Metalik hidrojen çekirdeğinin binlerce kilometre derinine inen Dünya büyüklüğündeki kasırgaları hayal edin; inanılmaz!

Dr. Mohamed Zaghoo, New York'taki Rochester Üniversitesine bağlı bir tesis olan Lazer Enerjetik Laboratuvarı'nda eski araştırma görevlisi