2 dk okunma süresi

Kutup ışıkları Kuzey Kutbu'nda daha mı güçlü?

İçeriği Paylaş

Aslında Kuzey Kutbu'nda daha güçlü değiller ancak kuzey ışıkları ya da aurora borealis, güneydeki eşdeğeri aurora australis'e kıyasla daha kalabalık bölgelerde görülme eğiliminde olduğu için daha sık görülüyorlar.

Ancak kutup noktaları bu ışıkları görmek için en iyi yer değil. Bu ışıklar kutuptan yaklaşık 10 ila 20 derece uzaklıkta, kutba giden veya kutuptan gelen manyetik alan çizgilerinin üst atmosferden geçtiği bölgede geniş ovaller halinde oluşma eğiliminde.

Kutup ışıkları, uzaydan gelen enerji zengini parçacıkların bu alan çizgileri boyunca aşağıya çekilmesi ve havadaki yüksek parçacıklarla çarpışarak güzel bir ışıltı yaymasıyla ortaya çıkar.

Yapay zeka ne diyor?

Bu soruyu yapay zekaya da sorduk. Yanıtı şu şekilde:

Kutup ışıkları (Aurora Borealis) coğrafi Kuzey Kutbu'nda (90 derece enlemi) daha zayıftır veya hiç görülmez.

İnsanlar genellikle "ne kadar kuzeye gidersem ışıklar o kadar güçlü olur" diye düşünürler, ancak bu yaygın bir yanılgıdır. İşte bunun bilimsel nedeni:

1. "Aurora Ovali" (Kutup Işıkları Halkası)

Kutup ışıkları, Dünya'nın tepesinde bir şapka gibi durmaz; bunun yerine manyetik kutbun etrafında dev bir halka (simit) şeklinde oluşur. Bilim insanları buna "Aurora Ovali" adını verir.

Halkanın İçi: Eğer tam olarak Kuzey Kutbu noktasına giderseniz, bu halkanın "boşluk" kısmında, yani ortasında kalırsınız. Işıkları görebilmek için başınızı yukarı değil, ufuk çizgisine (güneye) doğru çevirmeniz gerekir.
Halkanın Üzeri: Işıkların en yoğun ve tam tepede görüldüğü yerler, manyetik kutuptan yaklaşık 10-20 derece uzaklıktaki kuşaktır.

2. En İyi Görüldüğü Yerler (Aurora Kuşağı)

Kuzey Kutbu yerine, bu "halkanın" tam altına denk gelen bölgelere gitmek, ışıkları görmek için çok daha iyidir. Bu bölgelere "Aurora Kuşağı" denir ve genellikle 60° ile 75° enlemleri arasındadır.

Kuzey Kutbu'ndan daha güçlü ışık görebileceğiniz yerler şunlardır:

Norveç (Tromsø, Svalbard)
İzlanda (Tamamı)
Kanada (Yellowknife, Yukon)
Alaska (Fairbanks)
Finlandiya (Laponya)

3. Kuzey (Borealis) ve Güney (Australis) Işıkları Arasındaki Fark

Eğer sorunuz "Kuzey ışıkları Güney ışıklarından daha mı güçlü?" ise, cevap yine hayırdır.

Ayna Görüntüsü: Kuzey Işıkları (Aurora Borealis) ve Güney Işıkları (Aurora Australis) neredeyse birbirinin ayna görüntüsüdür. Güneşten gelen yüklü parçacıklar Dünya'nın manyetik alanına çarptığında her iki kutba da eşit enerjiyle yönlendirilirler.
Neden Kuzey Daha Popüler? Kuzey ışıklarının daha "güçlü" veya popüler algılanmasının tek nedeni erişilebilirliktir. Kuzeydeki Aurora kuşağı üzerinde birçok yerleşim yeri (Norveç, Kanada, vb.) vardır. Ancak Güneydeki Aurora kuşağı çoğunlukla okyanusa ve Antarktika'nın erişilmez bölgelerine denk gelir, bu yüzden çok az insan tarafından görülür.