Nadir kozmik ziyaretçi 3I/ATLAS için veda zamanı

Güneş sistemimizin dışından gelerek kozmik mahallemizden geçen yıldızlararası kuyruklu yıldız 3I/ATLAS, uzaya doğru yolculuğuna devam etmeden önce gözlemlenebilecek son geçişini yapıyor.

Nadir bir kozmik ziyaretçi

3I/ATLAS, ilk olarak 1 Temmuz 2025’te Şili’de bulunan ve NASA tarafından finanse edilen ATLAS teleskobu tarafından tespit edildi. Nesnenin yörüngesinin alışılmadık yapısı, keşfin hemen ardından bilim dünyasında dikkat çekti. Yapılan hesaplamalar, kuyruklu yıldızın Güneş’e yerçekimsel olarak bağlı olmadığını ve büyük olasılıkla Samanyolu’nun merkezine yakın bir yıldız sisteminden geldiğini ortaya koydu.

Bu özellikleriyle 3I/ATLAS, 2017’de keşfedilen ‘Oumuamua ve 2019’da gözlemlenen Borisov’dan sonra doğrulanan üçüncü yıldızlararası cisim olarak kayıtlara geçti. Önceki örneklerden farklı olarak 3I/ATLAS, Güneş’e yaklaşırken yüzeyindeki buzların ısınmasıyla oluşan gaz jetleri ve belirgin bir kuyruk sergileyerek klasik bir kuyruklu yıldız davranışı gösterdi.

Canlı yayınla son gözlem fırsatı

Bu hafta sonu Güneş Sistemi'nden ayrılırken 3I/ATLAS Kuyruklu Yıldızı'nı görmek için son şans.

Şimdiye kadar tespit edilen üçüncü doğrulanmış yıldızlararası nesne olan 3I/ATLAS için Sanal Teleskop Projesi, 23 Ocak saat 23.00 UTC’de (Türkiye saatiyle 02.00) özel bir canlı yayın düzenleyecek. Sanal Teleskop Projesi’nin kurucusu Gianluca Masi, canlı yayının bu nadir gök cismini gerçek zamanlı izlemek için önemli bir fırsat sunduğunu belirtiyor. Yayın, İtalya’nın Manciano kentindeki tesislerden gerçekleştirilecek ve gözlemler 14 inçlik robotik bir teleskop ile yapılacak.

Bilimsel gözlemler ne söylüyor?

3I/ATLAS, 29 Ekim 2025’te Güneş’e en yakın noktasına ulaştı. Ardından 19 Aralık 2025’te Dünya’ya yaklaşık 270 milyon kilometre mesafeden geçti. Hubble Uzay Teleskobu verilerine göre kuyruklu yıldızın çekirdeğinin çapı yaklaşık 430 metre ile 5,6 kilometre arasında değişiyor.

Ayrıca Breakthrough Listen projesi kapsamında Batı Virginia’daki Green Bank Teleskobu ile yapılan gözlemlerde herhangi bir radyo teknosinyali tespit edilmedi. Bu sonuç, daha önce dile getirilen yapay kökenli olabileceğine dair iddiaları da büyük ölçüde dışladı. Bilim insanları, 3I/ATLAS’ın tamamen doğal bir yıldızlararası kuyruklu yıldız olduğunu doğruluyor.

Yıldızlararası yolculuk devam ediyor

Şu anda yaklaşık 13 kadir parlaklığa sahip olan 3I/ATLAS, çıplak gözle görülemeyecek kadar sönük. Gözlem için en az 8 inçlik bir teleskop gerekiyor. Bu son geçişin ardından kuyruklu yıldız, 16 Mart 2026’da Jüpiter’in yaklaşık 53,6 milyon kilometre yakınından geçecek.

Bu karşılaşmadan sonra 3I/ATLAS, Oort Bulutu boyunca binlerce yıl sürecek bir yolculuğa çıkacak ve ardından bir daha gözlemlenmesi beklenmeyen şekilde yıldızlararası uzayın derinliklerine doğru ilerleyecek.